Tarih: 23 Ocak 2016 Saat: 17:34

Toprak nasıl oluşmuştur






Toprak nasıl oluşmuştur

Toprağın oluşumu

Toprağın ana kaynağı taşlardır. Taşların fiziksel ve kimyasal çözülmesi sonucu oluşan parçaların arasına bitki ve hayvan kalıntılarının karışmasıyla toprak oluşur.

a) Fiziksel veya Mekanik Çözülme
Kayaların kimyasal bileşimine herhangi bir değişme olmadan fiziksel olarak parçalanması olayıdır. Mekanik parçalanmada en büyük etki günlük sıcaklık farkıdır. Gündüz ısınıp genleşen kayalar gece sıcaklığın düşmesiyle sıkışık daralırlar. Böylece taşlarda çatlamalar ve parçalanmalar oluşur. Fiziksel çözülme günlük sıcaklık farkının fazla olduğu çöl, karasal, step, tundra iklimlerinin etki alanlarında yaygın olarak görülür. Ayrıca yüksek dağlık alanlarda gündüz eriyen kar ve buz suları taşların çatlaklarına sızarak gece donar, hacim genişlemesi sonucu taşlar parçalanır. Bunun dışında taşların boşluklarına giren bitki kökleri zamanla kalınlaşarak taşları mekanik yolla parçalar.

b) Kimyasal Çözünme
Taşların, kimyasal yapılarının nem ve sıcaklığın etkisi ile değişmesidir. Sıcaklığın yüksek olması kimyasal çözünmeyi kolaylaştırır. Kimyasal çözünme, sıcaklığın ve yağışın fazla olduğu, Ekvatoral iklim, muson iklimi, savan iklimi ve ılıman okyanus ikliminin etkili olduğu yerlerde yaygındır.

Toprağın oluşumunu etkileyen faktörler

Kayaçların suyun, rüzgarın, bitki örtüsünün ve iklim şartlarının etkisi ile parçalanması sonuçu oluşmaktadır.

Suyun etkisi: Su taş parçalarını sürükleyerek parçalanması sonucu veya suyun çarpması sonucu kayaları parçalayarak toprak oluşumunu sağlar.

Rüzgarın etkisi: Rüzgar esintileri kayaları parçalayarak toprak oluşumuna neden olur.
İklim şartları: Güneş ısısı kayaları ısıtarak genişletir. Gecede soğuyan kayalar büzüşerek kayaların ufalanmasını sağlayarak toprak oluşumunu sağlar.

Bitki örtüsü: Yer altındaki kayaların çatlaklarına giren bitki kökleri genişleyerek kayaların parçalanmasına yardımcı olarak toprak oluşumunu sağlar.

Sponsorlu Bağlantılar


Önceki yazımız Dünyada en Az Yağış Alan Bölgeler konulu makalemizi okudunuız mu?


Henüz yorum yok

Yorum Bölümü

Google Arama

Sitede Ara


Sponsorlu Bağlantılar



Sponsorlu Bağlantılar

Hatayın Starı